سرمه بهتر است یا خط چشم؟

مقایسه سرم با مداد چشم

این روزها کمتر خانمی است که سرمه را به خط چشم ترجیح دهد. این روزها سرمه دان ها معمولا به ارث می رسند و این وسایل سنتی در بساط آرایشی دختران جوان دیگر دیده نمی شود. البته باورهای اشتباه قدیمی در مورد خواص این ماده آرایشی فراوان است.

بعضی می گویند این ماده باعث افزایش سوی چشم می شود و از دوران کودکی، چشمان دختران را سرمه می کشند تا مژه های شان تقویت و زیبایی چشم های شان دو چندان شود. آیا این موضوع واقعیت علمی دارد؟ فرق سرمه های قدیمی با سرمه های امروزی چیست؟ دکتر عباسیان، متخصص طب سنتی ما را در این رابطه راهنمایی می کند.

از سرمه هسته خرما تا سرمه مغز قلم گاو. . . تا به حال اسم سرمه مغز گاو را شنیده اید؟ این سرمه حیوانی را با استفاده از مغز استخوان قلم گاو تهیه می کنند. سرمه ابریشم تجزیه شده، مردار سنگ تجزیه شده، هسته خرما و نارگیل، سرمه بادام شیرین و فندق.

دکتر میرآفتاب، متخصص چشم در خصوص استفاده از این ماده برای چشم گفت: «ما استفاده از این ماده را به هیچ عنوان توصیه نمی کنیم. حتی امکان دارد سرب موجود در این ماده به مرور زمان در بدن جذب شود و مشکلات دیگری به وجود بیاورد.» از نظر دکتر میرآفتاب این ماده صرفا جنبه زیبایی و آرایشی دارد و خواصی برای تقویت بینایی یا رویش مو ندارد.

خواص درمانی سرمه های قدیمی

در زمان های گذشته به دلیل کمبود امکانات درمانی و بهداشتی و هم چنین عدم بررسی های علمی و منطقی مردم باور داشتند که سرمه خواص درمانی داشته و می توانند از آن برای مقاصد درمانی استفاده کنند. کسانی که اشک ریزش مداوم داشتند، سرمه ابریشم تجزیه شده به چشم می کشیدند تا این مشکل برطرف شود. سرمه مردار سنگ برای ورم ها و التهابات چشمی و حتی تقویت بینایی مورد استفاده قرار می گرفت یا کسانی که مژه های کم پشت و نازکی داشتند، سرمه هسته خرما به چشم می کشیدند.

دکتر عباسیان، متخصص طب سنتی استفاده مداوم از سرمه را توصیه نمی کند و حتی در بسیاری از قسمت ها نیاز به بررسی و تحقیق مجدد در خصوص سرمه را ضروری می داند. باید در نظر داشت در روند تولید و ساخت آن به فرمولاسیون و ترکیباتش دقت کافی به خرج رود. این روزها ترکیباتی که برخی افراد سودجو یا کارخانجات غیرمعتبر در سرمه به کار می برند استاندارد نیست و باعث آسیب چشم می شود.

به همین دلیل باید نسبت به سلامت اجزا و استاندارد بودن تکنیک های ساخت، کسب اطمینان کرد ضمن اینکه این ماده به هیچ وجه نباید به صورت نساییده به کار رود. سرمه باید حالت گرد و پودر ریز داشته باشد. دکتر عباسیان در مورد مخلوط سرمه با مواد دیگر هم گفت: در گذشته چربی گوسفند را می سوزاندند و آن را با سرمه مخلوط می کردند و سرب را به تنهایی مورد استفاده قرار نمی دادند.

سرمه در شهرهای مختلف

در قدیم در شهرهایی که دارای معادن زیرزمینی مثل مس و زغال سنگ بودند، ساخت این ماده طبی - آرایشی بیشتر رواج داشت و جالب است بدانید به گفته دکتر عباسیان، علاوه بر سرمه سیاه، سرمه های سفید و سرخ هم موجود بوده است؛ مثلا در شهر کرمان و در منطقه خراسان شمالی، ساخت سرمه بیشتر از دیگر شهرها رواج داشت. البته ناگفته نماند که سرمه اصفهان هم دارای شهرت فراوانی است.

این سرمه را با استفاده از نوع خاصی از سنگ به نام اثمد درست می کنند. در شهر یزد هم رسم جالبی وجود داشت که پیش از استفاده از سرمه، نوک میله را در گلاب فرو می بردند و بعد در گرد سرمه زده و در چشم می کشیدند.

متخصصان چشم چه می گویند؟

دکتر میرآفتاب، متخصص چشم در خصوص استفاده از این ماده برای چشم گفت: «ما استفاده از این ماده را به هیچ عنوان توصیه نمی کنیم. حتی امکان دارد سرب موجود در این ماده به مرور زمان در بدن جذب شود و مشکلات دیگری به وجود بیاورد.» از نظر دکتر میرآفتاب این ماده صرفا جنبه زیبایی و آرایشی دارد و خواص خاصی برای تقویت بینایی یا رویش مو ندارد.

باید این موضوع را در نظر داشت که شاید به دلیل ماندگاری بیشتر این ماده اطراف چشم و لابه لای مژه ها، این تصور در خصوص رویاندن مژه و ابرو به وجود می آید ضمن آنکه باید توجه داشته باشید، بهتر است از سرمه استفاده نکنید چون احتمال دارد که فلز سرب موجود در سرمه باعث تحریک یا حساسیت چشمی برای تان شود ضمن آنکه باید در نظر داشت سرمه هایی که بدون مجوز یا طی فرآیندهای غیر استاندارد تولید می شوند، امکان دارد میکروب و آلودگی همراه داشته باشند.

آیا با سرمه کشیدن زیباتر می شوید؟

این کار نه تنها بر زیبایی شما نمی افزاید بلکه چشم شما را از آن اندازه ای که هست هم کوچک تر و ریزتر نشان می دهد. این کار گیرایی و جذابیت چشم شما را می کاهد. در نظر داشته باشید که پزشک های متخصص چشم، نسبت به استفاده از سرمه هشدار می دهند.